Geoturystyka

Relacje z podróży - Europa

Klif Orłowski w Gdyni - zdrowotny spacer

÷Polska, Wybrzeże Bałtyku

Okolice
Spędzając czas w pięknie położonej Gdyni watro wybrać się na spacer do Orłowa. Jest to jedna ze starszych i piękniejszych dzielnic Gdyni. Legenda mówi, iż nazwę swą zawdzięcza dramatycznej walce dwóch orłów, jaka została zauważona nad tym miejscem w XVII w.

min_12_008 Od stacji SKM Gdynia- Orłowo wyruszamy w stronę morza, gdzie dochodzimy do przyjemnego deptaku i mola orłowskiego. Zostało ono wybudowane w 1934 roku i początkowo miało długość ok. 400m. Z powodu zniszczeń w okresie II Wojny Światowej oraz działalności morza dziś ma ok.180m i jest krótsze o 278m od mola sopockiego(458m), które jest dobrze widoczne po północno- wschodniej stronie. W kierunku południowo- zachodnim mamy wspaniały widok na klif orłowski. Kiedy jest dobra widoczność można zobaczyć mierzeję helską na horyzoncie. Warto się wybrać w to miejsce również nocą, aby zobaczyć jak pięknie są oświetlone oba pomosty.

Na prawym brzegu mieści się Scena Letnia Teatru Miejskiego im. Gombrowicza w Gdyni. Przez ponad miesiąc w okresie wakacji wystawiane są tu spektakle teatralne, oprawione urokliwą scenerią morską. Nie daleko plaży znajduje się też klub 'Maxim', o którym śpiewał zespół Lady Pank.

Z tego miejsca możemy się wybrać na dwa ciekawe spacery: kierunku mola w Sopocie lub w kierunku portu gdyńskiego mijając klif. Ciekawych wrażeń dostarcza przejście ścieżką prowadzącą przez jego szczyt. Widać stąd nawet przy niewielkim zachmurzeniu mierzeję helską oraz wspaniałą panoramę na port w Gdyni i plażę poniżej.

klif_color

Geneza i cechy charakterystyczne
Od strony mola dobrze widoczna jest martwa część klifu. Obecnie znajduje się poza zasięgiem niszczącej działalności morza i jest wyraźnie odsunięta od części aktywnej. Potężne osuwiska porośnięte są roślinnością i ciągną się aż do portu gdyńskiego. Miejscami można zauważyć połamane gałęzie drzew, które w czasie spełzania gruntu zostały wyrwane z korzeniami.

min_12_022Część aktywna klifu to wysunięta w stronę morza, niemal pionowa ściana. Jest to efekt destrukcyjnej działalności fal, czyli abrazji. W czasie przypływu fale atakują urwisko, wcinając się w jego dolną część. Powoduje to powstanie niszy abrazyjnej (patrz rys.). Kiedy woda wejdzie na głębokość 1-2m, spękana ściana klifu, znajdująca się powyżej ulega oberwaniu i roztrzaskaniu u podnóża. Wtedy fale wzbogacone w grube fragmenty gliny i zawarty w niej materiał (głazy, żwir) szorują nim po dnie. Tworzy się wówczas równa powierzchnia, nachylona pod małym kątem w stronę morza. Powierzchnię tą nazywa się platformą abrazyjną. Może rozciągać się nawet do kilkunastu metrów w głąb morza. Utworzenie tego płaskiego brzegu u podnóża klifu wyhamowuje fale. Tracą swoją energię, porzucając na brzegu wielkie głazy i żwir, których nie są w stanie unieść. Powstała wcześniej stroma ściana nazywana jest klifem lub falezą. Omawiany klif w Orłowie zbudowany jest z gliny zwałowej pochodzenia lodowcowego.

Plaża w rejonie klifu pokryta jest w wielu miejscach otoczakami. Są to głównie skały magmowe: granitoidy, sjenity, dioryty, porfiry, pegmatyty; oraz metamorficzne: gnejsy, kwarcyty. Zostały przytransportowane przez lodowiec ze Skandynawii. Podczas spaceru brzegiem morza watro też przyjrzeć się ciemno- brunatnym warstwom piasku. Są to nagromadzenia minerałów ciężkich tj. magnetyt, mangan, cyrkon, tytan. Pochodzą one ze zniszczenia skał magmowych i metamorficznych. Łatwo sprawdzić ich własności fizyczne przy pomocy kompasu, jeśli akurat jesteśmy w posiadaniu takiego.

min_12_031 Przechodząc plażą możemy oglądać drewniane pale wychodzące w morze prostopadle do brzegu. Są to próby zabezpieczenia brzegu przed niszczącą działalnością morza. Innym przykładem jest bulwar nadmorski, który oprócz funkcji ochronnej spełnia też rolę rekreacyjno- relaksacyjną. Prowadzi on aż do portu w Gdyni.

Watro odbyć taki spacer choćby ze względów zdrowotnych. Zawartość jodu nad morzem jest wyższa niż na lądzie i największe stężenie osiąga w okresie jesiennym. Ponadto przez cały rok jest dwukrotnie wyższe w miejscach najbardziej wysuniętych w stronę morza tj. na końcach mola. 

26

AGH
Akademia Górniczo-Hutnicza
im. Stanisława Staszica
Wydział Geologii, Geofizyki
i Ochrony Środowiska
Katedra Geologii Ogólnej i Geoturystyki
al. Mickiewicza 30,
30-059 Kraków
link: journals.agh.edu.pl/geotour